Refluks i zgaga w ciąży

Dlaczego zgaga jest częsta w ciąży

Za zgagę ciążową odpowiadają dwie rzeczy naraz. Progesteron, którego jest w ciąży dużo, rozluźnia mięśnie gładkie, w tym dolny zwieracz przełyku, czyli zawór trzymający kwas w żołądku. W drugiej połowie ciąży dochodzi ucisk rosnącej macicy na żołądek, który dodatkowo wypycha treść do góry. Połączenie luźnego zaworu i większego ciśnienia sprawia, że kwas łatwo cofa się do przełyku. To fizjologia, a nie oznaka, że coś jest nie tak.

Co pomaga bez leków

U wielu kobiet zmiana nawyków wystarcza, żeby zgaga stała się znośna. Warto zacząć właśnie od tego, bo to bezpieczne i skuteczne.

• Jedz mniejsze porcje, ale częściej, zamiast dużych posiłków.
• Ostatni posiłek zjedz 2-3 godziny przed położeniem się.
• Unikaj potraw tłustych, smażonych, ostrych, kwaśnych oraz czekolady i mięty.
• Ogranicz kawę i napoje gazowane.
• Śpij z uniesionym wezgłowiem, na przykład na klinie lub dodatkowej poduszce pod górną częścią pleców.
• Nie kładź się zaraz po jedzeniu, zostań chwilę w pozycji pionowej.

Więcej domowych metod, wspólnych dla wszystkich, opisujemy w tekście o domowych sposobach na zgagę.

Leki zobojętniające jako pierwszy krok

Gdy nawyki nie wystarczają, kolejnym krokiem są zwykle leki zobojętniające kwas, dostępne bez recepty. Część preparatów tej grupy jest stosowana w ciąży, ale nie wszystkie są jednakowo odpowiednie: niektóre zawierają duże ilości sodu lub składniki, których lepiej unikać. Dlatego nawet lek bez recepty warto w ciąży skonsultować z lekarzem lub farmaceutą, zamiast dobierać go na oko z półki.

Leki na receptę, gdy to za mało

Jeśli objawy są nasilone i uporczywe mimo nawyków oraz leków zobojętniających, lekarz prowadzący może rozważyć lek z grupy inhibitorów pompy protonowej. Omeprazol ma najwięcej danych o stosowaniu w ciąży spośród tej grupy, dlatego bywa wybierany jako pierwszy, gdy leczenie jest konieczne. Pantoprazol i esomeprazol też są brane pod uwagę w zależności od sytuacji. Kluczowe jest jedno: taką decyzję podejmuje lekarz znający przebieg ciąży, a nie sama pacjentka na podstawie internetu.

Czego lepiej unikać na własną rękę

W ciąży rozsądek nakazuje nie eksperymentować z lekami. Domowe metody w rodzaju sody oczyszczonej nie są dobrym pomysłem, bo dostarczają dużo sodu i mogą powodować odbicie kwasu oraz zatrzymanie wody. Nie warto też samodzielnie zwiększać dawek leków bez recepty ani łączyć kilku preparatów. Jeśli lek bez recepty nie pomaga po kilku dniach, to sygnał, żeby porozmawiać z lekarzem, a nie brać go coraz więcej.

Kiedy pilnie skontaktować się z lekarzem

Sama zgaga ciążowa jest uciążliwa, ale niegroźna. Niepokojące są natomiast objawy, które mogą oznaczać coś innego niż zwykły refluks.

• Silny, uporczywy ból w nadbrzuszu lub pod prawymi żebrami.
• Ból głowy z zaburzeniami widzenia, mroczkami przed oczami.
• Nagły obrzęk twarzy i rąk.
• Wymioty z krwią, czarny stolec, trudności z połykaniem.

Takie objawy, zwłaszcza w drugiej połowie ciąży, wymagają pilnego kontaktu z lekarzem, bo silny ból w nadbrzuszu bywa objawem stanu przedrzucawkowego, a nie zgagi. W razie nagłego pogorszenia dzwoń pod numer 112.

Co po porodzie

Dobra wiadomość jest taka, że zgaga ciążowa u zdecydowanej większości kobiet ustępuje wkrótce po porodzie, gdy poziom hormonów wraca do normy, a macica przestaje uciskać żołądek. Jeśli objawy utrzymują się dłużej albo pojawiły się już przed ciążą, warto omówić z lekarzem, czy nie chodzi o przewlekłą chorobę refluksową, która wymaga osobnego leczenia.

Najczęstsze pytania